De taak van een printersitter is: op even dagen een A4-tje tekst afdrukken, op oneven dagen een A5-je kleurenfoto. Onderwerp van tekst of foto naar keuze van de sitter. Doe je dat niet dan vind je na je reisje wat ik vond: een opgedroogde printer. Zo opgedroogd dat 'ie ook met speciale reinigingcartridges niet meer tot printen wil overgaan.
een nieuwe printer
Een bekende verkooptruc is om iemand een petroleumlamp cadeau te doen. Na enkele uren branden is hij verslaafd aan dat licht, maar dan ziet hij het langzaam uitgaan. Je hebt dan een levenslange petroleumklant. (dat heb ik niet zelfbedacht: dat deed Standard Oil omstreeks 1900 in China)Met printers is het iets minder dramatisch maar ook daar is de printer relatief goedkoop en de inkt relatief duur. Ondernemers zien een gaatje in de markt: printerinkt! Alternatieve cartridges of vulmethodes voor lege, originele cartridges. Hoewel de printerfabrikanten het sterk afraden doen de klanten het toch, inkt gebruiken voor de halve prijs. Niet onmogelijk dat daardoor mijn printer niet meer wil...
Je zou kunnen uitrekenen of de besparing aan inkt voldoende is voor het regelmatig kopen van een nieuwe printer. Je zou ook een printer kunnen kopen die niet meteen weggegooid moet worden als hij opgedroogd is.
rgb
Bij een beeldbuis betekent 't rood, groen, blauw. Bij een printer betekent het rood, geel, blauw (eigenlijk Magenta (paarsachtig), Yellow (geel), Cyan (nogal hemels). Zie ook kleuren.Wit licht is een mengsel van alle kleuren van de regenboog maar gelukkig is de subset r, g, b genoeg om de indruk van wit te geven. Alle kleuren uit is natuurlijk zwart: de TV als 'ie uit staat, plaatje links.
Een wit papier kan je met rode, gele en blauwe inkt alle kleuren geven: hoe meer inkt hoe donkerder. Alle kleuren uit is nu wit: een onbeschreven blad, plaatje rechts. Merk op: beide plaatjes bevatten dezelfde acht kleuren!
Hier vind je wat nu echt de "primary colors" zijn.
Zwart kun je dus maken uit de drie kleuren die je printer heeft maar dat kost wel veel inkt, daarom is de 'kleur' zwart ook aanwezig. (In het stenen tijdperk waren er printers waarbij je de zwarte kop moest vervangen door een kleurenkop om kleur te printen. Bij een foto met een zwart bijschrift werd dat bijschrift geprint door r, g en b te mengen.)
Sommige fabrikanten zijn niet tevreden met de mengresultaten van 3 kleuren inkt, ze doen er nog 2 bij. Anderen doen het wel met 3 maar doseren die met een ongelofelijke precisie.
Omdat een beeldbuis en een printer volgens tegengestelde principes werken mag je niet verwachten dat ze hetzelfde laten zien. Het is eigenlijk een wonder dat wat er, zonder correcties, uit de printer komt er zo goed uit ziet!
twee maal twee soorten
Ik beperk me tot de inktspuiters. Lint is te oud, Laser vooralsnog te duur. De eerste inktspuiter zag ik vòòr 1970. Een Teletype was uitgerust met een pompje dat één straaltje inkt kon maken. Dat straaltje werd elektrostatisch naar boven of beneden afgebogen terwijl het spuitmondje mechanisch van links naar rechts en terug bewoog. Je kon de lettertjes helemaal geruisloos op het papier zien verschijnen, heel mooi om te zien. Kennelijk toch geen succes, ik heb er nooit meer iets van gehoord.
Hewlett-Packard bedacht in 1979 de Inkjet. Ik heb er een, uit 1988, die nog steeds perfect werkt. Wel met alle kleuren tegelijk: zwart dus. Epson bedacht, misschien wel om het HP patent te omzeilen, de piezo-inkjet.
In principe werkt het zo: vanuit een inktpot lopen heel dunne, capillaire, buisjes naar de printkop. Door zo'n buisje plaatselijk te verwarmen ontstaat er drukverhoging waardoor er een heel klein druppeltje uitspuit. Dat was HP, Epson maakt de drukverhoging met een kristal. Sommige kristallen hebben de eigenschap dat er bij buiging een elektrische spanning ontstaat. Omgekeerd, als je er spanning opzet dan buigen ze. Het eerste principe terug te vinden in een pick-up met kristalelement (gesteld dat je die nog ergens zou kunnen vinden, probeer de rommelmarkt) het tweede principe in de kristalluidspreker. (heel veel van die kleine piepertjes die overal inzitten)
Het zal de gebruiker een zorg zijn hoe zijn printer die druppeltjes maakt: deze twee principes zijn technisch gelijkwaardig.
Het intkreservoir kan al dan niet één geheel vormen met de printkop. Dat verschil is wèl belangrijk voor ons. Als het reservoir samengebouwd is met de printkop dan krijg je bij iedere inktwisseling een nieuwe kop. Als de rest van de printer enige kwaliteit heeft kan je zeggen dat je telkens een nieuwe printer krijgt. Daarom doet dat oude, eerder genoemde zwart/wit ding het nog steeds.
Is de kop te scheiden van het reservoir dan is die kop een deel van de machine. Niet gemakkelijk te verwisselen, ook niet gemakkelijk los te koop. Wel wat goedkoper: je hoeft niet steeds een goed werkende kop weg te gooien.
Laat ik de eerste soort (kop+reservoir samengebouwd) HP noemen en de tweede (kop apart van reservoir) Epson. Er zijn tig merken met ook weer variaties zoals bijvoorbeeld aparte reservoirs per kleur (Canon), die details kunnen me niet schelen.
alternatieve inkt
Op het internet zijn veel inktaanbieders te vinden. Ze hebben één ding gemeen: ze zeggen dat hun inkt net zo goed is als de originele. Er is voor ons eenvoudige gebruikers geen manier om dat te controleren. Ik heb wel goede ervaringen met Wecare, een merk dat je in veel kantoorboekhandels kan vinden.Bij Epson is het niet erg zinvol om dat goedkope tankje zelf te vullen: het dure is de inkt, niet dat plastic. Je moet dan wel hopen dat die inkt je printer niet verstopt.
Als bij HP de inkt op is heb je de keus om je oude reservoir+kop weg te gooien òf te vullen. Is dat vullen geen succes dan kost je dat hoogstens de prijs van de vulling. HP zegt in de gebruiksaanwijzing wel dat ze vullen afraden maar dat er schade aan de printer zou kunnen ontstaan lijkt me uitgesloten.
wat kost dat nou?
HP Deskjet 930C, juni 2001 (Mycom)machine 345.- (de machine zonder bijgeleverde cartridges kost dus maar 165.- !!)
zwart 85.-
kleur 95.-
de kabel hoort er niet bij maar die doet Mycom erbij. Bovendien hèb je die al...
"de inktwinkel"
een setje met: 50ml zwart, 25ml rood, 25ml blauw en 25ml geel + vier injectiespuiten + transport 72.50
tegenwoordig EUR 28.50. Hee, dat is goedkoper geworden!
Grotere sets zijn wat voordeliger, vooral wat betreft de transportkosten.
Leuk, maar hoeveel zit er in een HP cartridge? Wat zoeken op Internet levert 42ml voor zwart en 38ml voor de kleuren op: ruim één zwarte vulling en ruim twee gekleurde. Origineel kost dat ongeveer 100+200=300 piek.
wel heel extreem
Woensdag, 26 maart 2003.ALDI levert de HP 3816 voor EUR 74.99. Snuffelen op het www levert als eerste de prijs in Duitsland: EUR 69.99! En als tweede dat 'ie dezelfde cartridges gebruikt als m'n 930C. Die kosten nu, bij Mycom, EUR 38.00 en 40.00, iets meer dan de complete ALDI aanbieding. Ik vermoed dat het bij de kleurencartridge om de 19 ml versie gaat, dus sinds juni 2001 zijn ze wel wat duurder geworden.
Geen maart 2003 meer? Toch maar op ALDI letten: ze hebben telkens dit soort aanbiedingen.
Momentopname: 5 juli 2003.
| cartridges | origineel | hervuld | ||
|---|---|---|---|---|
| HP 930C | (45) | (78) | (45) | (78) |
| kruidvat | - | - | 27.25 | 43.50 |
| reprint [4] | 31.62 | 64.00 | 23.00 | 43.00 |
| inktec | 32.00 | 72.00 | ? | ? |
| inkclub [3] | 29.96 | 60.78 | 18.33 | 35.57 |
| dynabyte [1] | 39.95 | 75.95 | - | - |
| bruna | - | - | 27.95 | ? |
| mycom | 35.00 | 39.00[2] | - | - |
| chipmunk | 28.56 | 60.00 | - | - |
| 4inkjets [5] | - | - | 14.95 | 19.95 |
[1] HP verwijst naar Dynabyte
[2] 19 ml!
[3] 4.95 kosten
[4] 5.89 kosten (=4.95 + 19% BTW)
[5] dollars, leveren niet naar Europa
(45) 51645A 42 ml zwart
(78) C6578A 38 ml kleur
Ik heb op 5 juli 2003 besteld bij de inkClub, eens zien hoe dat gaat. Ze hadden ook nog een optische HP muis voor 9.90 in de aanbieding...
Op 10 juli kwam het pakket in inktdichte verpakking, helemaal uit Zweden. Met een acceptgiro. Het gedoe met wanbetalers wordt waarschijnlijk goedgemaakt door de omzetbevorderende betaalmethode. En de muis werkt prima, HP-mus med 3 knapper, zweeds is echt niet moeilijk.
dat deed ik
Ik had dus een Epson P700, met 5 kleuren cartridge + zwart. Ik verving die door een HP 930C, drie kleuren + zwart. Ik had mij voorbereid op enig kwaliteitsverlies. Tot mijn grote verbazing blijken de foto's uit de HP nog wat beter dan de zeer goede afdrukken van de Epson! De originele cartridges zijn nog niet leeg, heb intussen het bovengenoemde setje besteld. Ik ben benieuwd. (13 juni 2001)30 maart 2002: de inkt is op! De gebruiksaanwijzing bij de vervangende inkt is veel gecompliceerder dan het eigenlijke vullen. Dat gaat heel gemakkelijk, met erg weinig geknoei. En de kleuren zijn niet van 'echt' te onderscheiden!
papierproblemen
Het gaat goed op gewoon papier, maar het gaat beter op speciaal papier. Ik gebruik Dixons 720 DPI papier, 110 grams, 200 vel A4 voor ongeveer 60 piek. Heel mooi voor foto's, wel de printersoftware instellen! Ik versnij ze meestal tot A6: 8 cent/velletje.Om geen problemen met papiertransport te krijgen moet je een printer zo maken dat het papier er zo recht mogelijk doorheen gaat. HP vindt het gemakkelijk voor de gebruiker om zowel de in- als de uitvoer van het papier aan de voorkant van de machine te doen: het papier maakt dus een 180 graden draai. Heel dik papier slikt HP niet. Mijn eerste fotoafdrukken waren tamelijk slecht: ik dacht er niet aan dat je het papier met de 'goede' kant onder in de machine moet leggen.
Mijn 'oude' HP pakt soms geen papier, dan maak ik de grote transportwielen schoon met spiritus (doekje met spiritus tegen een wiel en 'formfeed' geven). Ik voorzie dat ik dat met mijn nieuwe HP ook wel eens zal moeten doen.
A hoeveel?
Het leuke van de A formaten is dat als je er een dubbelvouwt je vanzelf het volgende formaat, met dezelfde verhoudingen krijgt. Met een heel klein beetje wiskunde zie je snel dat er tussen hoogte en breedte de verhouding wortel twee zit. Als je dan ook nog weet dat A0 een vierkante meter is dan kan je alle formaten berekenen. Als hxb=10.000 vierkante centimeter en h/b=1,41421 dan is b 84,09 centimeter en h 118,92 centimeter. Daar maak ik een tabel van:| hoog | breed | |
| A0 | 118,92 | 84,09 |
|---|---|---|
| A1 | 84,09 | 59,46 |
| A2 | 59,46 | 42,04 |
| A3 | 42,04 | 29,73 |
| A4 | 29,73 | 21,02 |
| A5 | 21,02 | 14,86 |
| A6 | 14,86 | 10,51 |
Groter dan A4 kan HP (eigenlijk: de HP software) op meerdere blaadjes printen, tot 4x4. Dan heb je zowaar A0, maar je moet wel netjes kunnen plakken. Kleiner dan A6 lukt niet.