< Lichtkunst in Architectuur: Curriculum Joost van Santen

Joost van Santen Lichtkunst

contact adres curriculum vitae inspiratie links terug naar home

curriculum

Inhoud:

Curriculum: toelichting

Mijn eerste ramen van gekleurd glas maakte ik in 1970 te Hoogvliet. De zon projecteerde kleuren in de ruimte. Ik raakte gefascineerd door deze ‘beelden van licht’. Vanaf die tijd bepaalt daglicht mijn werk.

In ‘lichtmodules’ onderzoek ik hoe licht zich gedraagt. Het zijn objecten waarin de zon wisselende beelden projecteert, afhankelijk van de stand van de zon. Bij grijs weer ontstaan in de modules weerspiegelingen van de kleurnuances van het diffuse daglicht. Als de zon schijnt verschijnen scherpe vormen. Lichtmodules zijn samen te bouwen tot ’Wanden van Licht’.

Experimenten met lichtmodules vormen de basis voor mijn opdrachten in de architectuur.

In nauwe samenwerking met de architect zoek ik naar plaatsen waar binnenvallend licht wordt opgevangen, getransformeerd en aangekleurd, zodat deze veranderende ‘beelden van licht’ deel gaan uitmaken van de architectuur. Ze weerspiegelen het blauwige licht van de ochtend of het roze licht van de avond. Ze geven de grijze herfstkleuren weer of de felle zomerzon. Ze zorgen voor een steeds wisselend kunstwerk.

Ook mijn objecten en sculpturen komen tot leven door het veranderende daglicht.
Er ontstaan beelden, die worden bepaald door het weer, de tijd van de dag en de dag van het jaar. ‘s Nachts worden ze vanbinnenuit verlicht.

In mijn atelier heb ik geëxperimenteerd met ‘levende ramen’.
Op een bewolkte dag projecteert het diffuse daglicht de vele kleuren van het grijze licht. Als de zon schijnt onstaan er beelden met vorm, die sterk wisselen in de tijd. De ramen zijn deel van een onderzoek naar micro-architectuur; een onderzoek naar architectonische ruimten met als enig doel:

‘Gewaarworden van licht als deel van het universum’.

In het project van de Topografische Dienst te Emmen, 1985, heb ik in de vides objecten gehangen, die het licht opvangen, transformeren en doorkaatsen. Daardoor heeft het licht in de vides, bij grijs weer, een rood-blauwe gloed. De installatie verkrijgt een extra dimensie als de zon gaat schijnen. Dan verschijnen op de wanden beelden, die in de tijd voortdurend van vorm en kleur veranderen. De spanning van lichtverschijnselen, die kunnen optreden, maar die er niet altijd zijn, is voor mij een belangrijk thema.

In het project in het Hoofdgebouw van de ING-bank te Amsterdam, 1987, zijn in tien torens licht-installaties aangebracht. In twee torens worden de bovenkanten van de vides bekroond door reliëfs, waarvan het gereflecteerde licht eens per jaar sculpturen bereikt, die in de binnenstraat zijn geplaatst. Deze bijzondere lichtverschijnselen, die optreden bij een bepaalde stand van de zon vormen voor mij een ander thema. Inspiratiebronnen zijn de grote bouwwerken uit de geschiedenis, zoals de tempels van Abu Simbal in Egypte, het complex van Stonehenge in Engeland en de piramide van Chitzen Itza te Mexico. Zie ook inspiratie

Inspiratie voor mij is bijzonder licht in de natuur. Zie het licht van Svalbard, Spitsbergen, Noorwegen.

Mijn ideaal is het verwerkelijken van een 'Ruimte van Licht'; een ruimte te vergelijken met de 'Rothko Chapel" in Houston, Texas in de VS. Een ruimte alleen bestemd voor het kijken naar en het bewust worden van licht.

top van pagina

gerealiseerde opdrachten

1970 Hoogvliet, Centrum de Bron; glasramen.
1971 Amstelveen, Kantoorgebouw Koelrad; schildering kantine.
1972 Amsterdam, Hangbrugmaisonettes Osdorp; schildering liftenhuis.
1974 Naarden, kantoorgebouw Coördinatiebouw; glasramen.
1975 Amsterdam Museumplein; Monument Vrouwen van Ravensbrück,
een licht- en geluidsbaken (ontwerp Joost van Santen, opdracht met Guido Eckhardt en Frank Nix).
1976 Zwolle, stadhuis; lichtwand in kantine.
1977 Amsterdam, Vrije Universiteit; ruimtelijk glasraam in kantine.
1978 Amsterdam, Mytyl-Tyltylschool; glasramen, lichtobjecten.
1979 Zoetermeer, station Seghwaert; lichtmasten buitenplein.
1980 Amsterdam, Rijkspostspaarbank; lichtzuil in kantine.
1980 Amstelveen, Snelliuslyceum; zonlichtobject.
1981 Zwolle, Rijksinkoopbureau1986 ; lichtobjecten (met Arnold Hamelberg).
1981 Elburg, Rehoboth Mavo; lichtobject, lichtlijnen in plafond.
1982 Amsterdam, rioolwaterzuivering Oost; ruimtelijk glasraam.
1983 Katwijk, Bestevaer Mavo; lichtobjecten.
1983 Rotterdam, Basisschool Beverwaard; zonobject.
1983 Wijk bij Duurstede, Jenaplan school; zonobjecten.
1984 Huizen, College Stad en Lande; zonobject, lichtlijnen.
1984 Amsterdam Bijlmermeer, AMC ziekenhuis; lichtobjecten in lichthof 2.
1984 Hillegom, Gereformeerde kerk; dakdoorbreking.
1984 Amsterdam, Centrale werkplaatsen Stadsreiniging; glasramen en lichtobject.
1985 Leek, Nienoord College; zonlichtobject, gekleurde ramen.
1985 Emmen,Topografische Dienst; zonlichtenvironment.
1985 Amsterdam, Leidsebosje; Adamant, lichtpiramide, Amsterdam 400 jaar diamantstad.
1986 Amersfoort, Parkeergarage Koestraat; lichtobject.
1986 Amersfoort, Parkeergarage Koestraat; wandschildering (met Annette Huizing).
1986 Noordwijk, Videoland Nederland; lichtobject.
1987 Amsterdam Bijlmermeer, Hoofdkantoor ING-bank; installaties (met Judith Gor).
1988 Amsterdam Bijlmermeer, KBB Bijenkorf Beheer; 5 lichtobjecten (met Judith Gor).
1989 Nieuwegein, kantoorgebouw Ahrend; twee lichtsculpturen (met Judith Gor).
1989 Goirle, stadhuis; 5 hangende sculpturen in entreehal.
1990 Amsterdam Bijlmermeer, kantoorgebouw HSCB Holding; hangende kunstlicht objecten.
1990 Leeuwarden, D.S.W.; lichtobjecten patio en gang.
1991 Vlaardingen, bibliotheek; 2 lichtobjecten.
1992 Amsterdam Noordzeekanaal; daglichtobjecten in Temenos, een theaterproject.
1992 Hilversum, stationsgebouw; gouden naald in toren, ramen in stationshal.
1993 Ridderkerk, privé woonhuis; lichtsculptuur met spectraal glas.
1993 Eindhoven, Hogeschool; lichtsculptuur buiten bij entree.
1994 Veenendaal, jeugdcentrum; lichtsculptuur in nis.
1996 Amsterdam, Wereldhandelscentrum; kantoor Kymmene, licht en gesmolten glas.
1998 Amersfoort, Station; gekleurd glasraam met zonprojectie.
1998 Veldhoven, Heemweg; vijf beelden op vijf rotondes.
1999 Den Haag, Paleis van Justitie; zonlicht reflecties in drie lichthoven.
2000 IJsselstein, Eindhalte sneltram; lichthuid tranformatorhuis.
2001 Geneve, Universiteitsziekenhuis Radiologie; lichtreflecties in de wachtruimte
2001 Amsterdam Leidsebosje, renovatie Adamant; lichtobject
2002 Den Haag, Ministerie van Justitie; lichtobject met projectie van gestuurd halogeen licht.
2002 Pijnacker rotonde centrum, 10 meter hoog object met reflecties.
2003 Utrecht, Leidsche Rijn, Veldhuizen; Lichtsculptuur in park.
2003 Leende, Hof van Leende; Geintegreerde lichtobjecten in dak.
2003 Woensdrecht; lichtsculptuur bij gemeentehuis.
2004 Valkenswaarde, Kempenhof; lichtreflecties in hal.
2004 IJsselstein; lichtsculptuur bij eindhalte sneltram
2005 Tienen, Belgie; Glas sculptuur met zonlicht projectie
2005 Amstelveen, Zonnehuis; Light Man Number 2
2006 Barking City, Borough of London; Lichtsculptuur

top van pagina

prijzen

1966 Reisbeurs, Ministerie OKW.
1973 Stipendium, Ministerie OKW.
1979 Eervolle vermelding, Internationale Prijsvraag Manifestatie Licht.
1989 Tweede prijs, Stichting Prijsvraag Geluidwerende Voorzieningen.
1992 Commendation, Brunel Award, Madrid (met architect Ir.J.A.van Belkum).
1999 Eerste prijs open competitie ‘Millennium Artwork’,
een beeld van 25 meter hoog, Enniskillen, Noord-Ierland.
2000 Laureaat Concours (25 kunstenaars) Universiteits Ziekenhuis Geneve
2004 Nederlandse vertegenwoordiger 'Sculpture Grande 04 International Festival Praag


speciale projecten

1975-80 Ontwerp lichtmodules.
1985-90 Objecten ‘Wanden van Licht’.
1996-97 ‘Beelden uit de Licht-Ruimte’, een experiment in het atelier.
2000-06 Ontwerpen Licht-Ruimten.


solotentoonstellingen

1958 Galerie Santee Landweer, Amsterdam.
1960 Hoogovens, Velzen.
1967 Museum Aemstelle, Amstelveen.
1968 Galerie Racine, Brussel.
1974 Rijksmuseum Vincent van Gogh, Amsterdam.
1981 Technische Universiteit, Eindhoven.
1982 Technische Universiteit, Delft.
1984 Technische Universiteit, Delft.
1986 Hogeschool voor de Kunsten, Utrecht.
1988 Atelier-WG, Amsterdam.
1988 IJ-Tech gebouw, Amsterdam.
1993 Technische Universiteit, Eindhoven.
2000 Stadhuis / Muziektheater, Amsterdam

top van pagina

groepstentoonstellingen:

1959 Hoogovens, Velzen.
1967 Galerie Kristiaan, Amsterdam.
1970 Museum Aemstelle, Amstelveen.
1977 Museum Tempelhof, Berlijn.
1980 Vrije Universiteit, Amsterdam.
1981 Technische Universiteit Eindhoven.
1981 Academie Jan van Eyck, Maastricht.
1983 nternationaal Lichtcongres, Amsterdam.
1983 Arti Amsterdam.
1985 Museum der Elektrizität, Hamburg.
1985 Bonnefantenmuseum, Maastricht.
1987 Royal Institute of British Architects, London.
1988 Museum Aemstelle, Amstelveen.
1989 Atelier WG, Amsterdam.
1990 Musee de l'Art Moderne, Nice.
1991 Technische Universiteit Eindhoven.
1991 Gemeentehuis Veldhoven ziekenhuis te Veldhoven.
1991 Gemeente Museum Roermond.
1991 Sonsbeek Arnhem.
1991 Museum het Princessehof, Leeuwarden.
1992 Technische Universiteit Eindhoven.
1993 Noordelijke Hogeschool Leeuwarden.
1993 Kasteel Hoekelum Ede.
1993 Hogeschool Eindhoven.
1996 WG Associatief, Amsterdam.
1996 Manifestatie ‘De Tunnel’, Amsterdam.
1996 BRU’96, Koningsplein Brussel
1998 Atelier WG, Amsterdam
1999 Atelier WG, Den Haag
1999 Klingen Museum Solingen, ‘Licht im Kunst’
2000 Pavillon Roseraie, Geneve
2000 Nieuwe Beelden SBK, Amersfoort
2001 Unrealised Ideas, Chapter Art Centre, Cardiff
2001 Merrel, the Art Institute of Chicago
2002 Atelier WG, Amsterdam
2003 Stroom, 'Ingekomen Stukken', Den Haag
2004 Stroom, "Ingekomen Stukken', Den Haag
2004 Sculpture grande 04, Praag

opleiding

1954-55 Gerrit Rietveld Academie, Amsterdam.
1955-56 Rijksacademie, Amsterdam.
1956-60 Jos Rovers, Amsterdam.

top van pagina

docentschappen, symposia

1980 Gastdocent D’Witte Lelie, Amsterdam.
1981 Workshop Technische Universiteit Delft, afd. bouwkunde.
1986 Workshop Technische Universiteit Eindhoven, afd. bouwkunde.
1988 Symposium ‘Glas en Licht’, Stichting Kunst en Vormgeving, Utrecht.
1988 Symposium ‘Lichtkunst op de grens’, Stichting Atelier WG, Amsterdam.
1990 Gastlessen Rietveldacademie, Amsterdam.
1982-87 Docent Hogeschool voor de Kunsten, Utrecht.
1996 Docent Instituut Kunstbeen, Hilversum.
2000 Lezing ‘Kleur en Licht’ Stichting Kleur Buiten, Rotterdam
2003 Lezing Stichting Boooz
2004/5 Workshops Stichting Living Daylights
2006 Lezing en Workshops 'Bijzonder Licht' Terra Incognita Amsterdam


lidmaatschap commissies

1980-84 Voorzitter Stichting Materiaalfonds.
1982-86 Lid Programmeringscommissie NKS.
1986-96 Lid Commissie van Bijstand Rijksdienst Beeldende Kunst.
1992-02 Wergroep renovatie AtelierWG
2004-06 Werkgroep Huurdersvereniging AtelierWG

top van pagina


publicaties

1970 Pieter Scheen, Lexicon Nederlandse beeldende kunstenaars 1750-1950. 1973 Amstelveense kunstenaars, Aemstelle Amstelveen. >
1974 Ravensbrück monument, Een teken, Een baken. Uitgave Rijksmuseum Vincent van Gogh.
1977 Kunst en omgeving. Uitgave Stichting Kunst en Bedrijf. >
1979 Beeldende Kunst Nu, Stichting Kunst en Bedrijf.
1979 Uitgave prijsvraag lichtobjekt "licht 79" Eindhoven.
1980 Beeldende Kunst in de Vrije Universiteit, Uitgave Vrije Universiteit, Amsterdam.
1980 Jaarverslagen Kunst en Bedrijf 1977, 78, 79.
1980 Ontwerpen monument Hannie Schaft, gemeente Haarlem. 1981 Tijdschrift artikel, Light Modules, Leonardo, Vol 14 no 2,pp 134-136, 1981.
1981 De architekt 2 maart 1981 themanummer licht. 1981 BK Bulletin 1981-5. 1981 Stedelijk jaarverslag Amsterdam.
1982 Tent.cat. Kunstenaars werken met licht /Artists working with light. Uitgave Jan van Eyck Academy, Maastricht.
1982 Werk in Uitvoering 6, Openbare Werken Amsterdam.
1983 The Art of the designed environments, Lloyd W.Benjamin II, Kruit en Van Raalte.
1983 Aktiviteiten 83 Stichting Kunst en Bedrijf. 1985 Licht in Malerei und Skulptur, J.Jansen, Steensel. 1985 J.Jansen, O.Lührs, Art in Light, Deventer 1985.
1985 De Koppeling nr 490, gemeente Amsterdam. 1985 Le Corbusier in Nederland, Kwadraat Utrecht.
1985 Tent.cat. 'De illustere wand'. Uitgave Bonnefantenmuseum, Maastricht.
1986 Kunst op de Campus. Uitgave Vrije Universiteit Amsterdam. 1986 Beeld, verslag symposion HKU Utrecht.
1986 Bouw 1 maart 1986 nr 5.
1986 Architecture + Urbanism sept 86 Tokyo.
1986 Verslag Werkgroep KIM, Gemeente Amsterdam.
1986 Amsterdam, City of Diamonds, DFA Amsterdam.
1987 Kunst in Opdracht. Uitgave gemeente Amsterdam.
1987 AMC Kunst Wegwijzer. Uitgave AMC Amsterdam.
1987 NMB-Hoofdkantoor, brochure, NMB-Bank Amsterdam.
1987 Kwartaalblad 1987 nr 4 Stichting Kunst en Bedrijf.
1987 Bouwheer en Meester Gert Staal, 010 Publishers, Rotterdam.
1987 Sint Joseph Ziekenhuis en Veldhoven, 'Een kunstige symbiose' project 3 en 5.
1988 Glas en Licht, Reader symposion HKU Utrecht.
1988 R.Baan, Zonlicht-environment van Judith Gor en Joost van Santen. Een keten van autonome kunstwerken, Kunstbeeld 12, maart 1988, 3, 46-49.
1988 Journal Royal Institute of British Architects, july 1988.
1988 Wanden van Licht en het IJ Symposion verslag, Stichting Lichtkunst en Stedebouw.
1988 De Architect dec 88 verslag lichtkunst en stedebouw. 1988 Bouw, 15 april 1988, Basisschool Feijenoord.
1989 'Catching the Light', Joost van Santen, International Lighting Review 89/2, 40th Year, 2nd Quarter 1989 ISSN 0200-7853
1991 Tent.cat. Het Electrisch. Van lamplicht tot lichtsculptuur, Uitgave Het Princessehof, Leeuwarden.
1992 Philips Lighting News ,
1992 no 1 omslag. 1993 Lexicon Moderne Nederlandse Glaskunst, T.M.Eliëns en M. Singelenberg-van der Meer, Uitgeversmaatschappij Antiek Lochum b.v. 1993 Met licht op techniek, catalogus bij tentoonstelling Hogeschool Eindhoven.
1993, uitgave Hogeschool Eindhoven. 1994 Stationscomplex te Hilversum Bouw no 8, 49e jaargang 22 april 1994, omslagfoto en architectuur documentatie.
1994 FHG Vastgoedprijs 1994, juryrapport.
1994 DuMont-Kunst-Reiseführer, Siggi Weidemann ISBN 3-7701-2931-8, blz 202.
1995 C.P.J. Breunesse, Oorlogsmonumenten, blz 14 Uitgave Stichting Kunst & Cultuur Overijssel april 1995. 1995 Om nooit te vergeten, ISBN 90 6868 1249 ,Mies Bouhuys, blz 18.
1996 Lichtkunst, Lodewijk Reijs, Doctoraal scriptie Rijksuniversiteit Leiden, coll.krt. 9130020.
1996 Kunst in Kaart, Ferrie Theunisse, uitgave stadsdeel Slotervaart/ Overtoomse Veld.
1996'The Studio as Workshop', Joost van Santen, International Lighting Review 96/4, 47th Year ISSN 0020-7853.
1998 Atelier WG, catalogue. Stichting Atelier WG
1999 Joost van Santen lichtkunstenaar, Jacqueline van Vollenhoven, Villa d'Arte nr.6 1999
1999 IJsselstein spel met licht, Wout Hoogendijk, Lucasx sep/okt 99.
2000 Via Artictectura, Lunimiscendias, 07.V-1 July 2000 pages 30-33 Valencia 'Joost van Santen 'Seeing Light.
2000 Design, a monthly review of contempary design, vol 268/ October / 2000 page150/151. issn 1227-1160 2000 'Luce' Milano Italia, 2000/4, Progettazione Joost van Santen, pages 94-97
2001 'New Way of Life', Sao Paolo Brasilia Ano 2-n9 7. September 2001, Lzes e Sombras Transitorias, pages 14/17
2003 La Vetrate, pittura e luce, Lidia Maurizi; Montadori Electa S.p.A., Milano,
ISBN 88-435-9931-3 pgn 236-237
2004 PublicArtReview: 'Light', spring,summer 04, volume 15 number 2, page 17-19

2004 Grafia Krakow nr 4 2004 pages 46-47, “Lux in tenebris”
2005 Lexicon Nederlandse glaskunst van de twintigste eeuw, Titus Eliens en Miep Singelenburg-van der Meer,ISBN 90 74213 27 8, blz 214-215.
2005 De Deftige Dame, Wil Swart, ISDN 90 5366 106 9 , pag 164-166
2006 Kunst in Opdracht; Vlaams Bouwmeester , ISBN 90-403-0256-1 , pag.296/297
2006 'Masterpieces' Catalogus tentoonstelling Schiedam; Vereniging Vrienden van het Modern Glas pag 44, 81-84.
2006 'Daglicht in de architectuur' uitgave Stichting Living Daylights, ISBN -10: 90-75365-80-2 ISBN-13: 978-90-75365-80-1 pagina's 92-93
2006 Daglicht in de Archtectuur, Living Daylights; ISBN-10: 90-75365-80-2, ISBN-13
2006 Kunst in Opdracht Vlaams Bouwmeester , ISBN  90-403-0256-1, p 296-297
2006 De Deftige Dame van Amsterdam, Wil Swart, ISBN 90 5366 106 9, p 164-166
2006 Foundation Living Daylights, ISBN -10: 90-75365-80-2 ISBN-13: 978-90-75365-80-1 pages 92-93
2007 Catalogue Sculptuur Biennale Kijkduin, pages 28/29
2008 Landscape Design in the Netherlands, Town Art Co, Tokyo. blz 14-17
2008 Public Art: a world's Eye View DennisMorris Ed.D. ISBN 978-4-931154-32-2 pages 370-372.
2009 'Awareness of Light', Ask Magazine, New Maadi Cairo Egypt, blz. 28-29
2009 Gas in Glass, Titus Eliens, Uitgeverij Thieme Art Deventer, blz 85-95, ISDN 978 90 78964 37 7

top van pagina