Duitsland in tweevoud

Denazificatie

De geallieerden eisten in de Tweede Wereldoorlog dat Duitsland zich onvoorwaardelijk over zou geven. Dat zou de enige manier zijn om na de oorlog voor altijd af te rekenen met de ideologie/leer van het nationaal-socialisme (en fascisme). Dit proces, werd denazificatie genoemd. Dat betekende dat de Duitse samenleving gezuiverd moest worden. Personen met een Nazi-verleden mochten geen openbare functies meer bekleden. In het begin voerden vooral

Russen en Amerikanen een grootschalig en scherp denazificatiebeleid. Miljoenen Duitsers moesten een door de Amerikanen opgesteld formulier invullen met wagen over hun rol in de Nazi-periode. Duitsers die al te nadrukkelijk het nazi-bewind hadden gesteund of daarin een leidende positie hadden gehad werden nader verhoord. In de Amerikaanse bezettingszone mochten oud- NSDAP -leden alleen nog handarbeid verrichten.

In Neurenberg, waar op de partijdagen van de NSDAP miljoenen Duitsers Hitler hadden toegejuicht, werden de hoogste nog in leven zijnde nazi-leiders voor een Internationaal Tribunaal gedaagd. Daar werd hen onder andere de moord van ongeveer zes miljoen joden ten laste gelegd. Twaalf van de tweeëntwintig nazi-leiders werden ten dood veroordeeld. In het proces van Neurenberg werden niet alleen personen veroordeeld. Ook bepaalde nazi-organisaties werden misdadig verklaard en net als alle andere nationaal- socialistische organisaties verboden.

De ambtenarij, het leger, de rechtspraak, het onderwijs, de media, dus de gehele Duitse samenleving moest vrij zijn van nationaal-socialistische invloeden. Honderdduizenden Duitsers werden voor speciale rechtbanken berecht, gevangen gezet of uit hun functie ontslagen. Ook werd de denazificatie wel eens misbruikt om politieke tegenstanders of economische concurrenten uit te schakelen. Het was onmogelijk om zo’n massale zuivering rechtvaardig te laten verlopen. Er waren alleen al ongeveer acht miljoen Duitsers lid geweest van de NSDAP. Vele nazi’s waren het land uitgevlucht, maar ook in Duitsland ontkwamen

een groot aantal nazi’s aan een veroordeling. Dit was het gevolg van het onjuist invullen van de vragenlijst en van de noodzaak dat bij de wederopbouw van het nieuwe Duitsland personen nodig waren die ervaring hadden op bestuurlijk en economisch gebied. In 1 94&kwam er een eind aan de denazificatiepolitiek van de geallieerden. Verschillende ex-nazi’s keerden hierna in belangrijke functies terug. Van een werkelijke denazificatie van Duitsland is uiteindelijk niet zoveel terecht gekomen.

Met het einde van de denazificatie sloot de Duitse bondsdag de pogingen af om het verleden te verwerken. Het nationaal-socialistische verleden achtervolgde Duitsland echter nog lang na. De kleine criminelen hoefden nu helemaal niet meer vervolgd te worden, de zware criminelen moest het makkelijker gemaakt worden om een minder zware straf opgelegd te krijgen. In West-Duitsland waren in totaal 3,7 miljoen processen afgewerkt, waarbij 1667 personen tot hoofdschuldigen verklaard werden, ongeveer 20.000 mensen werden als zwaar schuldig beschouwd en 150.000 als licht schuldig. Ongeveer één miljoen mensen werden tot “meelopers” verklaard.

In het begin van de jaren vijftig ontstond een amnestiebeweging. Er werd geëist dat er een einde zou komen aan dit soort processen en dat alle oorlogsmisdadigers amnestie zouden krijgen. De bondsdag besloot toen de denazificatie af te sluiten.

Behalve de denazificatie kwamen er in de periode na de oorlog verschillende processen tegen mensen die zich in de oorlog hadden schuldig hadden gemaakt aan misdrijven. Door deze mensen te veroordelen werd er ook weer een stuk van het nazi-verleden afgesloten, zo wordt dat ook duidelijk op onderstaande afbeelding.

Meer informatie over: - Denazificatie