Gezond Bewegen voor (ex)hart- en vaatpatiënten Zuid-Oost Brabant

Het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid heeft het thema 'gezond bewegen voor (ex)hart- en vaatpatiënten' opgenomen in haar werkplan 2002. Het voornemen is, om samen met de MBvO-aanbieders en MBvO-vakkrachten, de MBvO-activiteiten zodanig in te vullen dat een (ex)hart- en vaatpatiënt op een veilige en verantwoorde manier kan (blyven) deelnemen. Gestart wordt in Zuid-Oost Brabant.

Aanleiding

De werkgroep Hart voor Bewegen Zuid-Oost Brabant bestaat ongeveer twee jaar. Betrokken zijn het Sint Joseph Ziekenhuis, Sportservice Noord-Brabant, de Eindhovense Hart Trim Stichting en de Belangenvereniging voor Hart- en Vaatpatiënten Oost-Brabant. Het Brabants Ondersteuningsinstituut Zorg maakt vanaf september 2001 deel uit van deze werkgroep. Directe aanleiding is de overgang van Jack Gudden van Stichting Sportservice Noord-Brabant naar het BOZ, sector Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid. Samen met Yvonne Schouten gaat hij het aanbod 'gezond bewegen voor mensen met een chronische aandoening' uitbreiden in Noord-Brabant. En de bestaande MBvO-activitei-ten (meer) toegankelijk maken voor mensen met hart ofvaatproblemen. Dit is één van de chronische aandoeningen die in 2002 specifieke aandacht krijgen binnen het werkplan. Onderstaand stappenplan is een verdere concretisering van acties voor deze groep vanuit het Brabants Steunpunt Bewegen •& Gezondheid.

Uitgangspunt BSBG

Voor het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid zijn er twee kernactiviteiten die aansluiten bij het project Hart voor Bewegen Zuid-Oost Brabant:

• Meer Bewegen voor Ouderen

• Gezond Bewegen voor mensen met een chronische aandoening

Bij de combinatie MBvO en harten vaatpatiënten is het doel: de bestaande activiteiten MBvO gymnastiek, dansen en zwemmen! water gymnastiek wat betreft de randvoorwaarden zo in te vullen dat een (ex)hart- of vaatpatiënt op een veilige en verantwoorde manier kan (blijven) deelnemen. In de komende jaren zouden we in Zuid-Oost Brabant minstens 10 MBvO-activiteiten per jaar aan moeten bieden aan (ex)hart- en vaatpatiënten. Het MBvO is, in tegenstelling tot de Hart in Beweging (HIB) activiteiten, niet categoraal gericht. Nu staan er in de 3° editie van de Beweegweg-wijzer (uitgave 2001) maar drie MBvO-activiteiten opgenomen.
Bij de kernactiviteit 'Gezond Bewegen voor mensen met een chronische aandoening' richt het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid zich op het starten van nieuwe initiatieven in de sfeer van het MBvO onder de naam 'Gezond Bewegen voor (ex)hart- en vaatpatiënten'. Met de sfeer van MBvO bedoelen we:

• erkende MBvO vakkracht

• activiteit in groepsverband

• bewegen als middel tot zelfredzaamheid en zelfstandigheid

• open voor allerlei ouderen met of zonder bewegingsbeperkingen (niet categoraal)

Het woord 'meer' staat voor 'meer bewegen' maar ook voor 'meer dan alleen maar een bewegingsactiviteit'. Bij deze kernactiviteit zullen zowel de aanbieders van het MBvO als de patiëntenorganisaties betrokken worden. Mogelijk ook paramedische aanbieders van 'Gezond Bewegen'.Concreet ziet het stappenplan 'Gezond Bewegen voor (ex)hart- en vaatpatiënten' er voor de komende periode als volgt uit:

Verkorte opleiding Sportleider Hart In Beweging te Waalre

Speciaal voor MBvO gymnastiek vakkrachten Samen met de Stichting Hart in Beweging en het Nederlands Instituut Sport en Bewegen verzorgt Yvonne Schouten van het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid de monitoring van de 1° verkorte opleiding 'Sportleider Hart in Beweging'. De opleiding is gestart op 14 september 2001 met 24 deelnemers. Zeven deelnemers zijn afgevallen vanwege uiteenlopende redenen. Alle cursisten zijn bevoegde MBvO-vakkrachten gymnastiek of gediplomeerde sportleiders/sters chronisch zieken. Dit was een voorwaarde om te mogen deelnemen aan deze 1° verkorte opleiding (homogene cursusgroep). De opleiding is de basis waarop een uitbreiding van activiteiten in de komende periode plaats kan vinden.

• Bestaande MBvO-gymnastiek activiteiten kunnen mogelijk opgenomen worden in de 4e editie van de Beweegwegwijzer in de regio Zuid-Oost Brabant. De MBvO/HIB vakkrachten kunnen voldoen aan de minimale eisen die de Stichting HIB heeft gesteld.

• Mogelijk kunnen we met de nieuwe sportleiders MBvO/Hffl ook nieuwe groepen 'Gezond Bewegen' starten.

De cursisten van de Hffi opleiding in Waalre die in april afgerond wordt, zullen benaderd worden of zij hun medewerking willen verlenen aan een of beide bovenstaande ideeën.

Tweede verkort» opleiding sportleider HIB m najaar 2002

Het animo voor de verkorte opleiding HIB is zo groot dat een tweede opleiding in het najaar van 2002 van start gaat. Wederom in Zuid-Nederland en onder begeleiding van de drie eerder genoemde organisaties HIB, NISB en BSBG. Er hebben zich nu al deelnemers aangemeld, waarvan er ook een aantal uit Limburg komen. Met extra werving proberen we weer 24 cursisten, MBvO-vakkrachten of sportleider/ster chronische zieken, bij elkaar te krijgen. De eerste verkorte opleiding zal worden geëvalueerd en daar waar nodig worden bijgesteld.

Verkorte HIB opleiding voor vakkrachten MBvO-Zwemmen

Zwemmen/watergymnastiek zijn ideale activiteiten voor (ex)hart- en vaatpatiënten. Vandaar dat in overleg met de beide partners HIB en NISB bekeken wordt of een verkorte HIB-opleiding voor mensen met een diploma MBvO-zwemmen ontwikkeld en georganiseerd kan worden in Zuid-Nederland. Mogelijk kan hierdoor op termijn ook het aanbod van zwemactiviteiten voor (ex)hart- en vaatpatiënten uitbreiden.

Begeleider Sportief Wandelen voor hartpatiënten

De Stichting Hart in Beweging organiseert op 10 september 2002 in 's-Hertogenbosch, in samenwerking met Sportservice Noord-Brabant en het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid, een themabijeen-komst 'Begeleider Sportief Wandelen voor hartpatiënten'. Cursisten dienen te beschikken over het certificaat 'Begeleider Sportief Wandelen', reanimatiediploma en/of ALO, CIOS, MBvO diploma, Fysiotherapie of HIB-sportleider.

Informeren aandachtsfunctionarissen MBvO, werkzaam op locaallregionaal niveau

Het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid heeft twee maal per jaar overleg met locale- en regionale aandachtfünctionarissen MBvO in Noord-Brabant. Zij zijn op de hoogte van de kernactiviteit 'Gezond Bewegen voor mensen met een chronische aandoening' van het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid. Het deelproduct 'Gezond Bewegen voor (ex)hart en vaatpatiënten' zal voor hen nog verder onderbouwd moeten worden. Daarvoor wil het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid:

• de informatie in een overzichtelijk vorm uitwerken en toesturen

• in het overleg van aandachtfünctionarissen MBvO op 9 april 2002 het thema toelichten

• de verkorte opleiding HEB nogmaals onder de aandacht brengen. De 2e opleiding start in het najaar 2002

• de themabijeenkomst 'Begeleider Sportief Wandelen voor hartpatiënten' op 10 september 2002 onder de aandacht brengen.

Aanschrijven vakkrachten MBvO In de regio Zuid-Oost

De minimale eisen die gesteld worden door de Stichting Hart in Bewegen om leiding te kunnen geven aan (ex)hart- en vaatpatiën-ten in MBvO- groepen zijn:

• vakkracht en/of medesporters bezitten het diploma reanimatie

• telefoon aanwezig plus de meest noodzakelijke telefoonnummers

• afspraken gemaakt tussen de vakkracht en/of medesporters, hoe te handelen bij een calamiteit

• gewenst is (bij)scholing van de vakkracht ten aanzien van de (ex)hart- en vaatpatiënt.

De (ex)hart- en vaatpatiënt wil veilig en verantwoord bewegen In een sport-, H/Bof MBvO-groep

Dit kan in een groep met lotgenoten, zoals de Stichting Hart in Beweging (en anderen) al jarenlang aan bieden. Steeds meer (ex)patiënten geven echter aan 'juist niet' met (ex)medepatiënten te willen sporten/bewegen, maar bij de sportvereniging, een MBvO-activiteit of een commerciële sportactiviteit. De leider en de randvoorwaarden moeten voor hun wel veilig en verantwoord zijn.

Er zullen in Zuid-Oost Brabant verschillende MBvO-vakkrachten zijn die voldoen aan deze eisen, maar nog niet participeren in het

project Hart voor Bewegen Zuidoost Brabant. Dat is met name jammer voor de (ex)hart- en vaatpatiënten in deze regio. De medewerkende organisaties, het Sint Joseph Ziekenhuis voorop, kunnen hierdoor de (ex)hart- en vaatpatiënten niet doorverwijzen naar kwalitatief goede MBvO-bewegingsactiviteiten. Met een gerichte mailing wil het Brabants Steunpunt Bewegen & Gezondheid inventariseren welke MBvO-vakkrachten voldoen aan de eisen. Vervolgens zal hun gevraagd worden of de activiteiten die zij verzorgen, opgenomen mogen worden in de 4° editie van de Beweegwijzer. Voor MBvO-vakkrachten die voldoen aan de minimale eisen zal een vervolgtraject georganiseerd worden. We denken dan aan:

• informatieavond voor geïnteresseerden MBvO-vakkrachten

• reanimatie cursus voor geïnteresseerde MBvO-vakkrachten

• herhalingsles voor geïnteresseerde MBvO-vakkrachten die eerder reanimatie gedaan hebben

• een aantal dagdelen bijscholing voor MBvO-vakkrachten die hun kennis op het gebied van hart- en vaatproblemen willen vergroten

• verkorte opleiding HIB voor MBvO-vakkrachten die zich

willen specialiseren in Hart in Beweging

Ziekenhuispersoneel Informeren over de kwaliteit van MBvO

Het ziekenhuispersoneel, belast met de revalidatie van de hart- en vaatpatiënt is niet of slecht op de hoogte van het product het MBvO. Ook de perifere fysiotherapeuten zijn vaak niet op de hoogte van de kwalitiet van het MBvO. Dit zou hen middels een doelgerichte folder of tijdens een overlegsituatie uitgelegd kunnen worden.